कांहीं नित्यनेमाविण । अन्न खाय तो चि श्वान । वांयां मनुष्यपण । भार वाहे तो वृषभ ॥१॥ ॥ध्रु.॥ त्याचा होय भूमी भार । नेणे यातीचा आचार । जाला दावेदार । भोगवी अघोर पितरांसि ॥ ॥ अखंड अशुभ वाणी । खरें न बोले चि स्वप्नीं ॥ पापी तयाहुनी । आणीक नाहीं दुसरा ॥२॥ पोट पोसी एकला । भूतीं दया नाहीं ज्याला ॥ पाठीं लागे आल्या । अतिताचे दाराशीं ॥३॥ कांहीं संतांचें पूजन । न घडे तीर्थाचे भ्रमण ॥ यमाचा आंदण । सीण थोर पावेल ॥४॥ तुका ह्मणे त्यांनीं । मनुष्यपणा केली हानी । देवा विसरूनी । गेलीं ह्मणतां मी माझें ॥५॥

जो कुठलेही नित्यनियम न पाळता नुसते अन्न खातो, तो माणूस नसून कुत्राच आहे. असा मनुष्यजन्म वाया घालवणारा, नुसते ओझे वाहणारा माणूस म्हणजे जणू बैलच. तो पृथ्वीवर फक्त भारभूत ठरतो, त्याला आपल्या जातीचा, कुळाचाही आचार माहीत नसतो. तो जणू कर्जदार बनतो आणि आपल्या पूर्वजांनाही भयंकर दुःख भोगायला लावतो. त्याची वाणी सतत अशुभ असते, स्वप्नातसुद्धा तो खरे बोलत नाही; त्याच्याहून मोठा पापी दुसरा कोणी नाही. तो फक्त स्वतःचे पोट भरतो, इतर जीवांबद्दल त्याला काही दयाच नसते; दारात आलेल्या अतिथीच्या मागे तो उलट रागावून जातो. तो कधी संतांची पूजा करत नाही, कधी तीर्थयात्राही करत नाही; असा माणूस यमाच्या दारी मोठे कष्ट भोगेल. तुकाराम महाराज म्हणतात, अशा लोकांनी आपला मनुष्यजन्म वाया घालवला; देवाला विसरून ते फक्त 'मी-माझे' करत आयुष्य घालवतात.