माकडें मुठीं धरिले फुटाणे । गुंतले ते नेणे हात तेथें ॥१॥ ॥ध्रु.॥ काय तो तयाचा लेखावा अन्याय । हित नेणे काय आपुलें तें ॥ ॥ शुकें नळिकेशीं गोवियेले पाय । विसरोनि जाय पक्ष दोन्ही ॥२॥ तुका ह्मणे एक ऐसे पद्मीं जीव । न चळे उपाव कांहीं तेथें ॥३॥

माकडाने मुठीत फुटाणे धरले, आणि तिथेच त्याचा हात अडकला, हे त्याला कळतच नाही. यात त्याचा तरी काय दोष म्हणायचा? त्याला स्वतःचे हितच कळत नाही ना! पोपटाचे पाय चिकट काडीत अडकतात, आणि आपल्याला दोन पंख आहेत, आपण उडून जाऊ शकतो, हेच तो विसरून जातो. तुकाराम महाराज म्हणतात, कमळात अडकलेल्या भ्रमरासारखेच काही जीव असतात - एकदा स्वतःच्याच आसक्तीने अडकले, की मग बाहेरून कुठलाही उपाय तिथे चालत नाही.