झेला रे झेला वरचेवर झेला । हातिचें गमावी तो पाठीं साहे टोला ॥१॥ ॥ध्रु.॥ त्रिगुणाचा चेंडू हातें झुगारी निराळा । वरिलिया मुखें मन लावी तेथें डोळा ॥ ॥ आगळा होऊनि धरी वरिचिया वरी । चपळ तो जिंके गांढ्या ठके येरझारीं ॥२॥ हातीं सांपडलें उभें बैसों नेदी कोणी । सोरीमागें सोरी घेती ओणवें करूनि ॥३॥ डांई पडिलिया सोसी दुःखाचे डोंगर । पाठीवरी भार भोंवता ही उभा फेर ॥४॥ तुका ह्मणे सुख पाहे तयाचें आगळे । जिंकी तो हरवी कोणी एका तरी काळे ॥५॥

झेल रे झेल, सारखा झेल - जो हातातून चेंडू निसटू देतो, त्याला पाठीवर टोला सहन करावा लागतो. त्रिगुणांचा, मायेच्या संसाराचा चेंडू हाताने वर भिरकावला जातो, अलिप्तपणे; तो वर जाताच त्यावर लक्ष केंद्रित करून सावधपणे पाहत राहा. जो कुशल होतो, तो चेंडू हवेतच अलगद झेलतो; चपळ माणूस जिंकतो, तर भित्रा-ढिला माणूस या खेळात सारखा फसतो. एकदा हातात चेंडू आला, की कोणी स्वस्थ उभेही राहू देत नाही किंवा बसूही देत नाही; सतत वाकून एकामागोमाग एक डाव घेतच राहावे लागते. जर डाव चुकला, हुकला, तर दुःखाचे डोंगरच सोसावे लागतात; पाठीवर ओझे आणि चहूबाजूंनी वेढलेले प्रतिस्पर्धीही असतात. तुकाराम महाराज म्हणतात, जो यात कुशल असतो त्याचेच खरे सुख पाहा - जो जिंकतो, तो शेवटी काळालाही, मृत्यूलाही हरवतो.