Abhang 384
घाली कवाड टळली वाड राती । कामें व्यापिली कां पडिली दुश्चित्ती । कोणे लागला गे सदैवेचे हातीं । आजि शून्य शेजे नाहीं दिसे पती वो ॥१॥ ॥ ध्रु. ॥ बोले दूतिकेशीं राधा हें वचन । मशीं लाघव दाखवी नारायण । ह्मणे कोमळ परी बहु गे निर्गुण । यार्शीं न बोलें कळला मज पूर्ण वो ॥२॥ धाडिलें गरुडा आणिलें हनुमंता । तैं पाचारिलें होउनि ये वो सीता । लाजिनली रूप न ये पालटितां । जाला भीमकी आपण राम सीता वो ॥३॥ सत्यभामा दाव करी नारदासी । तैं कळला वो मज हृषीकेशी । तुळे घालितां न ये कनक वो रासी । सम तुके एक पान तुळसी वो ॥४॥ मज भुली पडली केशापरी । आह्यां भोगूनि ह्मणे मी ब्रह्मचारी । दिली वाट यमुने माये खरी । तुह्यां आह्यां न कळे अद्यापवरी वो ॥५॥ जाणे जीवींचें सकळ नारायण । असे व्यापूनि तो न दिसे लपून । राधा संबोखिली प्रीती आलिंगून । तुका ह्मणे येथें भावचि कारण वो ॥६॥
दार लावून घे, रात्र फार उलटून गेली आहे. तू कामात गुंतली आहेस की मन विचलित झाले आहे? अगं भाग्यवान बाई, आज कोणाच्या हाती सापडलीस - आज शय्या रिकामी दिसते आहे, पती कुठेच दिसत नाही. दासीजवळ राधा असे बोलली - हा नारायण माझ्याशी चलाखी करतो. म्हणते, हा दिसायला कोमल दिसतो, पण खरेतर फार निष्ठुर आहे - याच्याशी आता न बोललेलेच बरे, हा मला पुरता ओळखता आला आहे. एकदा गरुडाला पाठवले, हनुमंताला बोलावले, तेव्हा सीता होऊन ती आली अशी हाक मारली; ती लाजली, रूप बदलून येईना, आणि स्वतः रुक्मिणी होऊन राम-सीताच झाला. सत्यभामेने नारदाला एक आव्हान दिले, तेव्हा मला हा हृषीकेश देव पुरता कळला - सोन्याच्या राशीनेही तराजू भरत नाही, पण तुळशीचे एक साधे पानही त्याच्या बरोबरीचे ठरते. मला अगदी बारीकशा गोष्टीनेही भुरळ पडली - आम्हाला भोगूनही हा म्हणतो, 'मी तर ब्रह्मचारी आहे!' यमुनेलाही खरी वाट दाखवली, आई, पण ते अजूनही आपल्याला कळलेले नाही. नारायण सगळ्यांच्या मनातले जाणतो, तो सर्वव्यापी असूनही लपून राहतो, दिसत नाही. राधेला त्याने प्रेमाने आलिंगन देऊन समजावले - तुकाराम म्हणतात, यात शुद्ध भक्तिभावच खरे कारण आहे.