Abhang 387
हरी तुझी कांति रे सांवळी । मी रे गोरी चांपेकळी । तुझ्या दर्शनें होइन काळी । मग हें वाळी जन मज ॥१॥ ॥ ध्रु. ॥ उगला राहें न करीं चाळा । तुज किती सांगों रे गोवळा । तुझा खडबड कांबळा । अरे नंदबाळा आलगटा ॥२॥ तुझिये अंगीं धुरट घाणी । बहु खासी दुध तूप लोणी । घरिचें बाहेरिल आणोनी । मी रे चांदणी सुकुमार ॥३॥ मज ते हांसतिल जन । धिःकारितील मज देखोन । अंगीं तुझें देखोनि लक्षण । मग विटंबणा होइल रे ॥४॥ तुज लाज भय शंका नाहीं । मज तंव सजन पिशुन व्याही । आणीक मात बोलूं काहीं । कसी भीड नाहीं तुज माझी ॥५॥ वचन मोडी नेदी हात । कळलें न साहे ची मात । तुकयास्वामी गोपीनाथ । जीवन्मुक्त करूनि भोगी ॥६॥
हरी, तुझा रंग सावळा आहे, आणि मी गोरी, चाफ्याच्या कळीसारखी आहे. तुझ्या सहवासाने मीही काळी पडेन, आणि मग हे लोक मला वाळीत टाकतील. गप्प बस, चाळे करू नकोस, किती सांगू तुला रे गोवळ्या. तुझी घोंगडी खरबरीत आहे, अरे नंदाच्या मुला, तू फार आगाऊ आहेस. तुझ्या अंगाला धुराचा वास येतो, तू भरपूर दूध-तूप-लोणी खातोस, घरचे-बाहेरचे सगळे आणून फस्त करतोस - मी तर चांदणीसारखी नाजूक आहे. मला लोक हसतील, मला बघून धिक्कारतील - तुझी लक्षणे माझ्या अंगावर दिसली की मग नाचक्की होईल. तुला ना लाज आहे, ना भीती, ना शंका; माझे मात्र नातेवाईकच माझी निंदा करणारे आहेत. आणखी काय सांगू, तुला माझी अजिबात भीडमुर्वत नाही. तरीही तो शब्द मोडत नाही, हात सोडत नाही - एकदा हे कळले की मग ते टाळताही येत नाही. तुकोबांचा स्वामी गोपीनाथ शेवटी जीवन्मुक्त करूनच आपलेसे करतो.