Abhang 779
टंवकारूनि दृष्टी लावुनियां रंग । दावी झगमग डोळ्यांपुढे ॥१॥ ॥ध्रु.॥ ह्मणती शिष्यासी लागली समाधी । लटकी चि उपाधी झकविती ॥२॥ दीपाचिया ज्योती कोंडियेलें तेज । उपदेश सांजरात्रीमाजी ॥३॥ रांगोळिया चौक शृंगारुनी बोजा । आवरण पूजा यंत्र करी ॥४॥ पडदा लावोनियां दीप चहूं कोनीं । बैसोनि आसनीं मुद्रा दावी ॥५॥ नैवेद्यासी ह्मणे करावें पक्कान्न । पात्रासी दिव्यान्न परवडी ॥६॥ जाला उपदेश कवळ घ्या रे मुखीं । आपोशन शेखीं बुडविलें ॥७॥ पाषांड करोनी मांडिली जीविका । बुडवी भाविकां लोकांप्रती ॥८॥ कायावाचामनें सोडवी संकल्प । गुरु गुरु जप प्रतिपादी ॥९॥ शुद्ध परमार्थ बुडविला तेणें । गुरुत्वभूषणें भोग भोगी ॥१०॥ विधीचा ही लोप बुडविला वेद । शास्त्रांचा ही बोध हरविला ॥११॥ योगाची धारणा नाहीं प्राणायाम । सांडी यम नेम नित्यादिक ॥१२॥ वैराग्याचा लोप हरिभजनीं विक्षेप । वाढविलें पाप मतिलंडें ॥१३॥ तुका ह्मणे गेलें गुरुत्व गुखाडी । पूर्वजांसी धाडी नर्कवासा ॥१४॥
डोळे मोठे करून, रंग लावून तो लोकांच्या डोळ्यांपुढे झगमगाट दाखवतो. ॥१॥ ध्रु.॥ लोक म्हणतात शिष्याला समाधी लागली, पण हा सगळा खोटा बनाव असतो, तो लोकांना फसवतो. ॥२॥ दिव्याच्या ज्योतीचा प्रकाश साठवून, संध्याकाळच्या अंधारात तो त्यालाच चमत्कार म्हणून दाखवतो. ॥३॥ रांगोळ्या काढून, चौक सजवून, मोठा थाट मांडून तो यंत्रपूजेचा देखावा करतो. ॥४॥ पडदा लावून, चार कोपऱ्यांत दिवे लावून, आसनावर बसून हातांनी मुद्रा दाखवतो. ॥५॥ नैवेद्यासाठी उंची पक्वान्नं बनवायला सांगतो, ताटात भरपूर दिव्य अन्न वाढायला सांगतो. ॥६॥ उपदेश देऊन झाल्यावर म्हणतो घास तोंडात घ्या, आणि शेवटी उरलेलं सगळं स्वतःच गिळंकृत करतो. ॥७॥ असला पाखंड मांडून त्याने आपली उपजीविका थाटली आहे, आणि भाबड्या भाविक लोकांना बुडवतो. ॥८॥ शरीर-वाणी-मनाने त्यांचा निश्चय ढासळवतो, गुरु गुरु असा जप करायला लावतो. ॥९॥ यामुळे त्याने खरा परमार्थ बुडवला, गुरुपणाच्या अलंकारांखाली स्वतः चैन करतो. ॥१०॥ त्याने विधी बुडवले, वेदांचा अनादर केला, शास्त्रांचं ज्ञानही हरवून टाकलं. ॥११॥ त्याच्याकडे योगाची साधना नाही, प्राणायाम नाही, तो नित्यनेम आणि संयम सोडून देतो. ॥१२॥ वैराग्य लोप पावलं, हरिभजनात व्यत्यय आणला - अशा भ्रष्ट बुद्धीच्या माणसाने पाप वाढवलं. ॥१३॥ तुकाराम म्हणतात, अशा भोंदू गुरुपणामुळे शिष्यांच्या पूर्वजांनाही नरकवासात धाडलं जातं. ॥१४॥