The Sevenfold Chant in Speech
अथ सप्तविधस्य वाचि सप्तविध्ं सामोपासीत यत्किंच वाचो हुमिति स हिंकारो यत्प्रेति स प्रस्तावो यदेति स आदिः ॥ १ ॥ यदुदिति स उद्गीथो यत्प्रतीति स प्रतिहारो यदुपेति स उपद्रवो यन्नीति तन्निधनम् ॥ २ ॥ दुग्धेऽस्मै वाग्दोहं यो वाचो दोहोऽन्नवानन्नादो भवति य एतदेवं विद्वान्वाचि सप्तविधं सामोपास्ते ॥ ३ ॥
Now, one should meditate on the sevenfold chant in speech: whatever in speech is like 'hum' is the hinkara; 'pra' is the prastava; 'a' is the adi (the beginning); 'ud' is the udgitha; 'prati' is the pratihara; 'upa' is the upadrava; and 'ni' is the nidhana. Speech yields its milk for the one who thus knows this sevenfold chant in speech, and that milk makes him rich in food, an eater of food.
The Sevenfold Chant in Speech
अथ सप्तविधस्य वाचि सप्तविध्ं सामोपासीत यत्किंच वाचो हुमिति स हिंकारो यत्प्रेति स प्रस्तावो यदेति स आदिः ॥ १ ॥ यदुदिति स उद्गीथो यत्प्रतीति स प्रतिहारो यदुपेति स उपद्रवो यन्नीति तन्निधनम् ॥ २ ॥ दुग्धेऽस्मै वाग्दोहं यो वाचो दोहोऽन्नवानन्नादो भवति य एतदेवं विद्वान्वाचि सप्तविधं सामोपास्ते ॥ ३ ॥
अब वाणी में सप्तविध साम की उपासना करनी चाहिए - वाणी में जो 'हुं' के समान है वह हिंकार है; 'प्र' प्रस्ताव है; 'आ' आदि है; 'उद्' उद्गीथ है; 'प्रति' प्रतिहार है; 'उप' उपद्रव है; और 'नि' निधन है। जो यह जानकर वाणी में इस सप्तविध साम की उपासना करता है, उसके लिए वाणी दूध देती है, और वह दूध उसे अन्नवान और अन्नाद बनाता है।
The Sevenfold Chant in Speech
अथ सप्तविधस्य वाचि सप्तविध्ं सामोपासीत यत्किंच वाचो हुमिति स हिंकारो यत्प्रेति स प्रस्तावो यदेति स आदिः ॥ १ ॥ यदुदिति स उद्गीथो यत्प्रतीति स प्रतिहारो यदुपेति स उपद्रवो यन्नीति तन्निधनम् ॥ २ ॥ दुग्धेऽस्मै वाग्दोहं यो वाचो दोहोऽन्नवानन्नादो भवति य एतदेवं विद्वान्वाचि सप्तविधं सामोपास्ते ॥ ३ ॥
आता वाणीमध्ये सप्तविध सामाची उपासना करावी - वाणीत जे 'हुं' सारखे आहे ते हिंकार आहे; 'प्र' प्रस्ताव आहे; 'आ' आदी आहे; 'उद्' उद्गीथ आहे; 'प्रति' प्रतिहार आहे; 'उप' उपद्रव आहे; आणि 'नि' निधन आहे. जो हे जाणून वाणीमध्ये या सप्तविध सामाची उपासना करतो, त्याच्यासाठी वाणी दूध देते, आणि ते दूध त्याला अन्नवान आणि अन्नाद बनवते.