प्रमुख उपनिषदे · माण्डूक्योपनिषद्
ॐ नंतरची शांतता
अमात्रश्चतुर्थोऽव्यवहार्यः प्रपञ्चोपशमः शिवोऽद्वैत एवमोङ्कार आत्मैव संविशत्यात्मनाऽऽत्मानं य एवं वेद ॥ १२ ॥
शेवटी चौथा. त्याला कुठलाच ध्वनी नाही. तो सगळ्या व्यवहाराच्या, हाताळण्याच्या पलीकडे आहे. त्याच्यात जगाचा हा सगळा पसारा मावळतो. तो मंगल आहे, अद्वैत आहे. म्हणून ॐ म्हणजे साक्षात आत्माच. जो हे जाणतो, तो स्वतःच्या आत्म्याद्वारे आत्म्यात प्रवेश करतो. मोठ्याने म्हटलेला ॐ आठवा: अ, उ, म, आणि त्यानंतरची शांतता. ती शांतता म्हणजे चौथा. तो आणखी एक ध्वनी नाही, तर सगळे ध्वनी थांबल्यावर जे उरते ते. तसाच चौथा जागेपण, स्वप्न आणि झोप यांच्या पलीकडे उरतो. आत्म्याद्वारे आत्म्यात शिरणे म्हणजे कुठे प्रवासाला निघणे नव्हे. आपण मुळात नेहमीच जे आहोत, त्याचे भान येणे. साप नाहीसा झाला की दोरी दिसते, तसे. उपनिषदांच्या मते आत्मा जाणला जाईपर्यंत माणूस पुन्हा पुन्हा जन्माला येतो. म्हणून भाष्यकार पुढे म्हणतात, जो हे जाणतो, तो पुन्हा जन्माला येत नाही. इथे माण्डूक्य उपनिषद संपते.