निवडक दासबोध ओव्या · Brahman, Maya and the Self
दृष्टीस दिसे मनास भासे · दासबोध ६.८.४७-४८
दृष्टीस दिसे मनास भासे । तितुकें काळांतरीं नासे । म्हणोनि दृश्यातीत असे । परब्रह्म तें ॥ ४७॥ परब्रह्म तें शाश्वत । माया तेचि अशाश्वत । ऐसा बोलिला निश्चितार्थ । नानाशास्त्रीं ॥ ४८॥
दृश्याच्या निरसनाच्या या समासात समर्थ सांगतात, हा देह म्हणजेच मी, ही देहबुद्धी. तिच्यामुळे दृश्य जग खरे वाटते, आणि तेच परब्रह्माची वाट अडवते. हाडामांसाच्या गोळ्यात बसून ब्रह्माचा सोहळा पाहीन म्हणणारा ज्ञाता नव्हे, आंधळा आहे, असे ते आधी म्हणतात. समर्थ म्हणतात, जे डोळ्यांना दिसते आणि मनाला भासते, ते सारे काळाच्या ओघात नाश पावते. म्हणून परब्रह्म दृश्याच्या पलीकडे आहे. परब्रह्म शाश्वत आहे, आणि माया अशाश्वत. माया म्हणजे दिसणारे आणि बदलणारे हे सारे जग. हाच निश्चित अर्थ नाना शास्त्रांनी सांगितला आहे.