निवडक दासबोध ओव्या · Brahman, Maya and the Self
मीपण कोणासीच न साहे · दासबोध ७.७.५०-५२
मीपण कोणासीच न साहे । तें भगवंतीं कैसेनि साहे । म्हणून मीपण सांडून राहे । तोचि समाधानी ॥ ५०॥ मीपण कैसें त्यागावें । ब्रह्म कैसें अनुभवावें । समाधान कैसें पावावें । निःसंगपणें ॥ ५१॥ मीपण जाणोनि त्यागावे । ब्रह्म होऊन अनुभवावे । समाधान ते पावावे । निःसंगपणे ॥ ५२॥
मीपण कोणालाच सहन होत नाही. मग ते भगवंताला कसे सहन होईल? म्हणून जो मीपण सोडून राहतो, तोच समाधानी. साधनेच्या या समासात समर्थ मीपणाच्या दुष्परिणामांची मोठी यादी देतात, तिच्या शेवटी हे येते. मीपण शस्त्राने तुटत नाही, फोडले तरी फुटत नाही. मीपणाने भक्ती मावळते, प्रपंच घडत नाही, परमार्थ बुडतो, मैत्री तुटते आणि प्रीती आटते. मग प्रश्न येतो: मीपण कसे सोडावे? ब्रह्म, ते एकमेव सत्य, कसे अनुभवावे? आणि निःसंगपणे, कशातही न गुंतता, समाधान कसे मिळवावे? उत्तर थोडक्यात आहे. मीपण आधी ओळखावे आणि मग त्यागावे. स्वतः ब्रह्म होऊन ते अनुभवावे. आणि ते समाधान निःसंगपणेच मिळवावे.