निवडक दासबोध ओव्या · The Guru and the Seeker
भांडारगृहें भरलीं परी असती आडकलीं · दासबोध ७.२.१३-१५
भांडारगृहें भरलीं । परी असती आडकलीं । हातास न येतां किल्ली । सर्वही अप्राप्त ॥ १३॥ तरी ते किल्ली कवण । मज करावी निरूपण । ऐसी श्रोता पुसे खूण । वक्तयासी ॥ १४॥ सद्गुरुकृपा तेचि किल्ली । जेणें बुद्धी प्रकाशली । द्वैतकपाटें उघडलीं । एकसरां ॥ १५॥
ब्रह्माच्या या समासात समर्थ सांगतात, ब्रह्म शब्दांपलीकडचे आहे; तिथे वाचा परत फिरते आणि मनालाही ते गाठता येत नाही. मग मनाला जे अप्राप्य, ते प्राप्त कसे होईल? सद्गुरूविना हे घडत नाही, असे ते म्हणतात. हे समजावण्यासाठी समर्थ भांडाराचा दृष्टांत देतात. भांडारगृहे भरलेली आहेत, पण ती बंद आहेत. किल्ली हाती आली नाही, तर त्यातले काहीच मिळत नाही. तेव्हा श्रोता वक्त्याला विचारतो, ती किल्ली कोणती, ते मला समजावून सांगा. समर्थ उत्तर देतात, सद्गुरूची कृपा हीच ती किल्ली. तिने बुद्धी प्रकाशली, आणि द्वैताची, म्हणजे मी आणि देव वेगळे या भावनेची कवाडे एकदम उघडली.