निवडक दासबोध ओव्या · The Guru and the Seeker
संत आनंदाचें स्थळ · दासबोध १.५.१६-१९
संत आनंदाचें स्थळ । संत सुखचि केवळ । नाना संतोषाचें मूळ । ते हे संत ॥ १६॥ संत विश्रांतीची विश्रांती । संत तृप्तीची निजतृप्ती । नांतरी भक्तीची फळश्रुती । ते हे संत ॥ १७॥ संत धर्माचें धर्मक्षेत्र । संत स्वरूपाचें सत्पात्र । नांतरी पुण्याची पवित्र । पुण्यभूमी ॥ १८॥ संत समाधीचें मंदिर । संत विवेकाचें भांडार । नांतरी बोलिजे माहेर । सायोज्यमुक्तीचें ॥ १९॥
संतांच्या स्तवनाच्या या समासात समर्थ सांगतात, जी वस्तू शब्दांनी वर्णता येत नाही, तेच संतांचे खरे स्वरूप आहे. मग ते संत कसे आहेत, हे एकामागून एक प्रतिमांनी सांगतात. संत आनंदाचे स्थान आहेत, संत म्हणजे केवळ सुख. नाना प्रकारच्या संतोषाचे मूळ म्हणजे संत. संत विश्रांतीचीही विश्रांती, तृप्तीचीही खरी तृप्ती; भक्तीचे फळ म्हणजे संत. संत धर्माचे धर्मक्षेत्र, आत्मस्वरूपाचे योग्य पात्र, पुण्याची पवित्र पुण्यभूमी. संत समाधीचे मंदिर, विवेकाचे भांडार. संतांना सायुज्यमुक्तीचे माहेर म्हणतात. सायुज्यमुक्ती म्हणजे परमात्म्याशी पूर्ण एकरूप होणे, मुक्तीचा सर्वांत उंच प्रकार.