निवडक दासबोध ओव्या · This Book and This Life
श्रोते पुसती कोण ग्रंथ · दासबोध १.१.१-४
श्रोते पुसती कोण ग्रंथ । काय बोलिलें जी येथ । श्रवण केलियानें प्राप्त । काय आहे ॥ १॥ ग्रंथा नाम दासबोध । गुरुशिष्यांचा संवाद । येथ बोलिला विशद । भक्तिमार्ग ॥ २॥ नवविधा भक्ति आणि ज्ञान । बोलिलें वैराग्याचें लक्षण । बहुधा अध्यात्म निरोपण । निरोपिलें ॥ ३॥ भक्तिचेन योगें देव । निश्चयें पावती मानव । ऐसा आहे अभिप्राव । ईये ग्रंथीं ॥ ४॥
ग्रंथाच्या अगदी आरंभी श्रोते समर्थांना विचारतात: हा कोणता ग्रंथ आहे? यात काय सांगितले आहे? आणि हा ऐकल्याने काय प्राप्त होते? समर्थ उत्तर देतात: या ग्रंथाचे नाव दासबोध. हा गुरू आणि शिष्य यांचा संवाद आहे. यात भक्तीचा मार्ग स्पष्ट करून सांगितला आहे. नवविधा भक्ती म्हणजे भक्तीचे नऊ प्रकार, ज्ञान आणि वैराग्याची लक्षणे यात आहेत. वैराग्य म्हणजे विषयांची आसक्ती सुटणे. शिवाय अध्यात्माचे अनेक अंगांनी केलेले निरूपणही यात आहे. आणि या साऱ्याचा हेतू एकच आहे. भक्तीच्या योगाने माणसाला देव निश्चितपणे प्राप्त होतो, हाच या ग्रंथाचा अभिप्राय आहे, असे समर्थ सांगतात.