श्रीरामकृष्ण परमहंस · गुरू आणि विद्या
मोत्याचा शिंपला आणि स्वातीचा पाऊस
“म्हणतात की, स्वाती नक्षत्र लागले की मोत्याचा शिंपला समुद्राच्या तळाशी असलेली त्याची जागा सोडतो. पाऊस झेलण्यासाठी तो वर पाण्याच्या पृष्ठभागावर येतो. स्वातीच्या त्या अद्भुत पावसाचा एक थेंब मिळेपर्यंत तो तोंड सताड उघडे ठेवून समुद्रावर तरंगत राहतो. मग तो खाली त्याच्या जागी बुडी मारतो, आणि त्या थेंबाचा सुंदर मोती घडवेपर्यंत तिथेच स्वस्थ पडून राहतो. “तसेच, काही खरे आणि उत्सुक साधक असतात. ईश्वरनिष्ठ आणि सिद्ध गुरूच्या तोंडचा एक शब्द मिळावा म्हणून ते गावोगाव फिरतात. तो शब्दच त्यांच्यासाठी शाश्वत आनंदाचे दार उघडणार असतो. त्यांच्यापैकी एखादा भाग्यवान असतो. त्याला असा गुरू भेटतो, आणि ज्या शब्दासाठी तो आसुसलेला होता, तो शब्द त्या गुरूकडून मिळतो. तो शब्द त्याच्या सगळ्या बेड्या तोडतोच. मग तो ताबडतोब संसारापासून दूर होतो. तो स्वतःच्या अंतःकरणाच्या खोलात जातो, आणि शाश्वत शांती मिळेपर्यंत तिथेच राहतो.”
भारतीय खगोलशास्त्रात चंद्राच्या मार्गावर सत्तावीस नक्षत्रे आहेत; स्वाती हे त्यांपैकी एक. त्याचा तेजस्वी तारा म्हणजे आर्क्टुरस. स्वाती नक्षत्रात पडलेला पावसाचा थेंब शिंपल्यात गेला की त्याचा मोती होतो, असे भारतीय कवी सांगत.