श्रीरामकृष्ण परमहंस · साधना
शेतातली उंदरांची बिळे
“एका शेतकऱ्याने दिवसभर उसाच्या शेताला पाणी दिले. काम संपल्यावर त्याने पाहिले, तर शेतात पाण्याचा एक थेंबही गेला नव्हता. सगळे पाणी उंदरांच्या काही मोठ्या बिळांतून जमिनीखाली निघून गेले होते. जो भक्त देवाची उपासना करतो, पण मनात गुपचूप संसारी वासना आणि महत्त्वाकांक्षा बाळगतो, त्याची अवस्था अशीच होते. त्याला कीर्ती हवी असते, भोग हवे असतात, सुखसोयी हव्या असतात. तो रोज प्रार्थना करतो, पण त्याची काहीच प्रगती होत नाही, कारण त्याची सगळी भक्ती वासनांच्या बिळांतून वाहून वाया जाते. आयुष्यभर भक्ती केल्यावरही शेवटी तो पूर्वीचाच माणूस राहतो; एक पाऊलही पुढे गेलेला नसतो.”