श्रीरामकृष्ण परमहंस · साधना
तळ्यातले मासे
“कष्ट हवेत. स्वस्थ बसून ‘देव आहे’ म्हणण्याचा काय उपयोग? तळ्याच्या काठावर नुसते बसून ‘या तळ्यात मासे आहेत’ म्हणालात, तर एक तरी मासा मिळेल का? जा, मासे धरायचे सामान घेऊन या: गळ, दोरी आणि आमिष. पाण्यात थोडा चारा टाका. मग खोल पाण्यातून मासे वर येतील, जवळ येतील, आणि तुम्हाला ते दिसतील, धरताही येतील. तुम्ही जराही प्रयत्न न करता स्वस्थ बसून राहणार, आणि मी तुम्हाला देव दाखवावा, अशी तुमची इच्छा! हे काही बरोबर नाही! मी दही लावावे, ते घुसळून लोणी काढावे, आणि ते लोणी तुमच्या तोंडापुढे धरावे, असे तुम्हाला वाटते. मी मासा धरून तुमच्या हातात द्यावा, असे तुम्ही मागता. हे काही बरोबर नाही!”
देवाला कसे जाणता येईल, असे एका भक्ताने श्रीरामकृष्णांना विचारले होते. भारतात लोणी दह्यापासून घुसळून काढतात: आधी दूध विरजून रात्रभर घट्ट होऊ देतात.