चाणक्य नीति · Kings and Statecraft
गुप्त ठेवायच्या आणखी सहा गोष्टी
सुसिद्धमौषधं धर्मं गृहच्छिद्रं च मैथुनम् । कुभुक्तं कुश्रुतं चैव मतिमान्न प्रकाशयेत् ॥
पुढच्या एका अध्यायात आपल्यापाशी ठेवायच्या गोष्टींची दुसरी यादी येते. “शहाणा माणूस आपण सिद्ध केलेले औषध, आणि आपण केलेले पुण्य उघड करत नाही. आपल्या घरातली उणीदुणी, आपला शरीरसंबंध, वाईट जेवण, आणि ऐकलेली वाईट गोष्ट, यांचीही तो वाच्यता करत नाही.” प्रत्येकामागे वेगळे कारण आहे. वैद्यांची घराणी आपली अनुभवसिद्ध औषधे आपली उपजीविका म्हणून जपत. सांगितलेल्या औषधाची नक्कल होते, किंवा दुसऱ्याच्या हातात त्याचा गुण आला नाही, तर औषधालाच दोष लागतो. केलेल्या सत्कर्माची फुशारकी मारली, की त्याचे मोल जाते; दात्याने आपले दान कधीही जाहीर करू नये, असे धर्मग्रंथ सांगतात. घरातली उणीदुणी, जसे भावाभावांतले भांडण, कर्ज, किंवा वाया गेलेला मुलगा, या भेगांमधूनच शत्रू आत शिरतो. शरीरसंबंध ही खाजगी गोष्ट आहे. वाईट जेवणाची तक्रार केली, तर वाढणाऱ्या यजमानाची मानहानी होते. ऐकलेली निंदा पुन्हा सांगितली, तर ती पसरते, आणि आपण तिचे वाहक बनतो. अध्याय १४, श्लोक १७.