विदुर नीति · Mastering the Senses
धनाचा धनी, स्वतःचा नाही
अर्थानामीश्वरो यः स्यादिन्द्रियाणामनीश्वरः । इन्द्रियाणामनैश्वर्यादैश्वर्याद्भ्रश्यते हि सः ॥
“एखादा माणूस मोठ्या धनाचा स्वामी असेल, पण इंद्रियांवर त्याचे स्वामित्व नसेल. तर इंद्रियांवर स्वामित्व नसल्यामुळे तो आपल्या स्वामित्वावरून ढळतो.” श्लोक एकाच शब्दाभोवती फिरतो, आणि तो शब्द चार वेळा येतो: स्वामी आणि स्वामित्व. जो माणूस स्वतःवर हुकूम चालवू शकत नाही, त्याचा संपत्तीवरचा हुकूम हा हुकूमच नव्हे. जे स्वामित्व त्याच्याकडे नाही, ते त्याच्याकडे असलेले स्वामित्वही खाली ओढते. वडिलोपार्जित संपत्ती काही वर्षांतच चैनीत, जुगारात आणि भोवतीच्या खुशमस्कऱ्यांवर उडवणारा वारस प्रत्येक गावाने पाहिलेला असतो. पैसा त्याचा होता, पण तो स्वतः स्वतःचा नव्हता. तो पैसा कोणा चोराने किंवा प्रतिस्पर्ध्याने नेला नाही. तो त्याच्याच इच्छांच्या वाटेने एकेक करून बाहेर गेला, आणि शेवटी उडवायला काहीच उरले नाही. अध्याय २, श्लोक ६३.