विदुर नीति · The Wise and the Fool
काम झाल्यावरच कळते
यस्य कृत्यं न जानन्ति मन्त्रं वा मन्त्रितं परे । कृतमेवास्य जानन्ति स वै पण्डित उच्यते ॥
“तो काय करणार आहे, किंवा मसलतीत त्याने काय ठरवले आहे, हे इतरांना कळत नाही. त्याने केलेले कामच त्यांना कळते. त्याला पंडित म्हणतात.” इथे मसलत म्हणजे पुढे काय करायचे, याविषयी राजाने मंत्र्यांशी केलेली गुप्त चर्चा. बेत आधीच फुटला, तर त्याला अडवता येते, किंवा त्याच्या आधीच चाल करता येते. तो गुप्त ठेवला, तर तडीला गेल्यावरच दिसतो. विदुर स्वतः या नियमाने वागले होते. दुर्योधनाने वारणावत येथे लाखेचे घर बांधून घेतले, आणि पांडवांना तिथे राहायला पाठवले. ते घर पेटवून द्यायचा त्याचा डाव होता. विदुरांना हा कट कळला. त्यांनी युधिष्ठिराला फक्त त्या दोघांनाच समजणाऱ्या भाषेत सावध केले, त्यामुळे आजूबाजूच्या कोणालाच काही कळले नाही. मग त्यांनी खणण्यात कुशल असा एक माणूस पाठवून घराखाली भुयार खणून घेतले. घर जळाले, तेव्हा पांडव मेले, असे कौरवांना वाटले. पांडव जिवंत पुन्हा जगासमोर येईपर्यंत हे गुपित टिकले. अध्याय १, श्लोक २३.