प्रमुख उपनिषदे · छान्दोग्योपनिषद्
रुद्रांचे दुप्पट युग
अथ यद्द्वितीयममृतं तद्रुद्रा उपजीवन्तीन्द्रेण मुखेन न वै देवा अश्नन्ति न पिबन्त्येतदेवामृतं दृष्ट्वा तृप्यन्ति ॥ १ ॥ त एतदेव रूपमभिसंविशन्त्येतस्माद्रूपादुद्यन्ति ॥ २ ॥ स य एतदेवममृतं वेद रुद्राणामेवैको भूत्वेन्द्रेणैव मुखेनैतदेवामृतं दृष्ट्वा तृप्यति स एतदेव रूपमभिसंविशत्येतस्माद्रूपादुदेति ॥ ३ ॥ स यावदादित्यः पुरस्तादुदेता पश्चादस्तमेता द्विस्तावद्दक्षिणत उदेतोत्तरतोऽस्तमेता रुद्राणामेव तावदाधिपत्यंस्वाराज्यं पर्येता ॥ ४ ॥
शुभ्र मध रुद्रांचा. रुद्र म्हणजे अंतरिक्षाच्या देवता, आणि ते तो देवांचा राजा इंद्र याच्या मुखाने घेतात. तेही तो पाहूनच तृप्त होतात, त्या शुभ्र प्रकाशात विसावतात आणि त्यातून उठतात. हे जाणणारा त्यांच्यात सामील होतो. त्यांच्यात त्याचे युग दुप्पट असते. सूर्य पूर्वेला जितका काळ उगवला, त्याच्या दुप्पट काळ तो दक्षिणेला उगवेल आणि उत्तरेला मावळेल. तेवढा सगळा काळ तो रुद्रांमध्ये स्वामी असतो.