प्रमुख उपनिषदे · कठोपनिषद्
सताड उघडे घर
एतच्छ्रुत्वा सम्परिगृह्य मर्त्यः प्रवृह्य धर्म्यमणुमेतमाप्य । स मोदते मोदनीयं हि लब्ध्वा विवृतं सद्म नचिकेतसं मन्ये ॥ १३ ॥
मर्त्य माणूस ही शिकवण ऐकतो, आणि मनापासून स्वीकारतो. तो “धर्म्याला” वेगळा काढतो, आणि या सूक्ष्म तत्त्वापर्यंत पोहोचतो. मग तो आनंदात राहतो, कारण खरोखर आनंद मानावा असे त्याला सापडलेले असते. “धर्म्य” म्हणजे आत्मा. तो धर्मापासून कधीच दूर नसतो, म्हणून हे नाव. त्याला वेगळा काढणे म्हणजे तो शरीरापासून वेगळा आहे, हे पाहणे: तू शरीरात राहतोस, पण तू शरीर नाहीस. मग मृत्यू म्हणतो, “नचिकेतासाठी ते घर सताड उघडे आहे, असे मला वाटते.” ते घर म्हणजे ब्रह्माचे निवासस्थान, आणि त्याचे दार या मुलासाठी उघडे आहे. तो आत्म्याला जाणायला तयार आहे; आता फक्त त्याला सांगायचे तेवढे बाकी आहे.