बहिणाबाईंची गाणी
गाडी जोडी
माझ्या लाल बैलायची जोडी रे कशी गडगड चाले गाडी एक रंगी एकज शिंगी एकज चनका यांचे अंगी दिसे डौलदार ते खांदे रे तसे सरीलाचे बांधे माझ्या बैलायची चालनी रे जशी चप्पय हरनावानी
हे अभिमानी मालकिणीचं गाणं आहे. बहिणाबाई आपल्या लाल बैलांची जोडी आणि ते ओढत असलेली हलकी गाडी मिरवतात. माझ्या लाल बैलांची जोडी रे, त्या गातात, आणि गाडी कशी गडगड चालते! दोघांचा रंग एक, शिंगं एकसारखी, आणि दोघांच्या अंगावर एकच चनका (चकाकी). त्यांचे खांदे किती डौलदार दिसतात, आणि अंगाचे बांधेही तसेच. आणि बैलांची चाल तर चपळ हरणासारखी. जुळलेली जोडी ही शेतकऱ्याची शान. रंग, शिंगं आणि बांधा सारखे असलेले बैल बरोबरीने ओढतात. आणि पोळ्याला अशी जोडी धुऊन, रंगवून गावभर मिरवली जाई.
गाडी जोडी
माझ्या बैलायची ताकद रे साखयदंडाले माहित दमदार बैलाची जोडी रे तिले साजे गुंढयगाडी कशि गडगड चाले गाडी रे माझी लाल बैलायची जोडी कसे टन् टन् करती चाकं रे त्याले पोलादाचा आंख
माझ्या बैलांची ताकद, त्या म्हणतात, फक्त साखळदंडालाच ठाऊक: त्यांना बांधून ठेवणाऱ्या साखळीलाच कळतं, ते किती जोरात ओढतात. एवढ्या दमदार जोडीला गाडीही तशीच हवी. त्यांना शोभेल ती गुंढ्यगाडी (सजवलेली हलकी बैलगाडी); त्याहून कमी काही चालणार नाही. गाडी कशी गडगड चालते रे, त्या पुन्हा गातात, माझी लाल बैलांची जोडी! आणि पोलादाच्या आंखावर (आसावर) चाकं कशी टन् टन् वाजतात. साध्या शेतगाडीची चाकं लाकडी आसावर फिरत, आणि गाडी चालताना कुरकुरत असे. पोलादाचा आस ही चांगल्या गाडीची खूण. तिची चाकं फिरताना खणखणीत वाजत.
गाडी जोडी
सोभे वरती रंगित खादी रे मधी मसूऱ्याची गादी वऱ्हे रेसमाचे गोंडे रे तिचे तीवसाचे दांडे बैल हुर्पाटले दोन्ही रे चाकं फिरती भिंगरीवानी मारे ललकारी धुर्करी ना - लागे पुऱ्हानं ना आरी अशी माझी गुंढ्यगाडी रे तिले लाल बैलायची जोडी
मग त्या गाडीचं कौतुक करतात. वर रंगीत खादीचं छत आहे. मधोमध मसूऱ्याची (रेशमी-सुती कापडाची) गादी आहे. वर रेशमाचे गोंडे लोंबतात, आणि दांडे भक्कम तिवसाच्या लाकडाचे आहेत. दोन्ही बैल हुरूपले आहेत, आणि चाकं भिंगरीसारखी फिरतात. धुरकऱ्याने (गाडी हाकणाऱ्याने) फक्त ललकारी द्यायची. त्याला पऱ्हाणीची गरज नाही, की आरीची. पऱ्हाणी म्हणजे टोकाला लोखंडी आरी असलेली काठी. सुस्त बैलाला ती टोचून पुढे दामटत. बहिणाबाईंच्या बैलांना तिची कधी गरजच पडत नाही. अशी माझी गुंढ्यगाडी रे, त्या शेवटी म्हणतात, आणि तिला अशी लाल बैलांची जोडी!