बहिणाबाईंची गाणी
पर्सुराम बेलदारा!
जाय आता पंढरीले “पर्सुराम बेलदारा” माटीमधी टाकी पानी किती खुंदशी रे गारा इटा पाडल्या पाडल्या पजाब बी गेला भरी तुझ्या इटाच्या रे भट्टया किती लावशीन तरी
बहिणाबाई एका कष्टकरी माणसाला हाक मारतात: पर्सुराम बेलदार (वीटकरी). विठ्ठलाच्या पंढरपूरला वारीला जा, असं त्या त्याला सांगतात. गावातला वीटकरी खड्ड्यातल्या मातीत पाणी ओतून ती अनवाणी पायांनी तुडवायचा, अगदी मऊ चिखल होईपर्यंत. तो चिखल लाकडी साच्यात दाबून विटा पाडायचा, उन्हात वाळवायचा, आणि मग भट्टीत भाजायचा. पर्सुरामा, आता तरी पंढरीला जा, त्या म्हणतात. अजून किती चिखल तुडवशील? विटा पाडून पाडून भट्टीसुद्धा भरून गेली. अजून किती भट्ट्या लावणार आहेस?
पर्सुराम बेलदारा!
अरे सर्व्या जगामधी तूने कधी ना देखली अशी देख एक ईट इठ्ठलाच्या पायाखाली भट्टीतल्या इटांवरी तुझ्या संसाराचा रंग तठी एका इटेवरी देख उभा पांडुरंग!
मग त्या त्याला अशी एक वीट दाखवतात, जी त्याने कधी पाडलीच नाही. अशी वीट तू साऱ्या जगात कधी पाहिली नाहीस, त्या म्हणतात. बघ ही वीट: विठ्ठलाच्या पायाखालची. पुंडलिक आई-वडिलांच्या सेवेत गुंतला होता, म्हणून त्याने दारी आलेल्या विठ्ठलाला उभं राहायला एक वीट फेकली. त्या विटेवर विठ्ठल आजही उभा आहे, आणि पंढरपुरात वारकरी त्याला तसंच पाहतात. तुझ्या भट्टीतल्या विटांवर तुझ्या संसाराचा रंग आहे, असं त्या पर्सुरामाला सांगतात; त्याचं घर त्या विटांवरच चालतं. आणि तिथे, एका विटेवर, बघ: पांडुरंग उभा आहे!
पर्सुराम बेलदारा!
आता तरी जाय बापा एकदाचा पंढर्पुरा मुखी पांडुरंगहरि कर नामाच्या गजरा
शेवटी त्या त्याला कळकळीने विनवतात. बाबा रे, आता तरी एकदाचा पंढरपूरला जा. वारकरी नामाचा गजर करत पंढरपूरला जातात, आणि त्यांच्यात पर्सुरामही असावा, असं बहिणाबाईंना वाटतं. मुखाने “पांडुरंग हरी” म्हणत नामाचा गजर कर, त्या म्हणतात. आयुष्यभर त्याने विटाच हाताळल्या. बहिणाबाई त्याला त्या एका विटेकडे पाठवतात, जिच्यावर देव उभा आहे.