संत कबीर · अंतरीचा देव
जे दिसते, ते खरे नाही
जो दीसै सो तो है नाहीं है सो कहा न जाई बिन देखे परतीत न आवे कहे न को पतियाना समझ होय तो शब्द चीन्हे अचरज होय अयाना कोई ध्यावे निराकार को कोई ध्यावे आकारा या विधि इन दोनों तें न्यारा जाने जाननहारा वह राग तो लखा न जाई मात्रा लगे न काना कहें कबीर सो पड़े न परले सुरत-निरत जिन जाना॥
कबीर म्हणतात, जे दिसते ते खरे नाही; आणि जे खरे आहे, ते शब्दांत सांगता येत नाही. न पाहता कोणाची खात्री पटत नाही; सांगितले, तर कोणी विश्वास ठेवत नाही. ज्याला समज आहे, तो शब्द ओळखतो; इथे शब्द म्हणजे गुरूंनी दिलेली शिकवण. नासमज मात्र नुसता थक्क होऊन पाहत उभा राहतो. कोणी निराकाराचे, म्हणजे रूप नसलेल्या देवाचे ध्यान करतो; तर कोणी रूप असलेल्या देवाचे. तो या दोन्ही वाटांपासून वेगळा आहे, आणि हे फक्त त्याला जाणणाराच जाणतो. कबीर त्याला एक राग म्हणतात. तो राग डोळ्यांना दिसत नाही, आणि कोणत्याही अक्षराने किंवा काना-मात्रेने तो लिहिता येत नाही. सुरत म्हणजे पूर्णपणे देवाकडे वळलेले मन, आणि निरत म्हणजे ते मन जिथे विसावते ती गाढ शांतता. कबीर म्हणतात, ही सुरत आणि निरत ज्याने जाणली, तो जगाच्या शेवटी होणाऱ्या प्रलयात कधीच सापडणार नाही.