चाणक्य नीति · Friends, Foes and Company
दुधाने शिंपलेला कडुनिंब
न दुर्जनः साधुदशामुपैति बहुप्रकारैरपि शिक्ष्यमाणः । आमूलसिक्तः पयसा घृतेन न निम्बवृक्षो मधुरत्वमेति ॥
“दुर्जनाला कितीही प्रकारांनी शिकवले, तरी तो सज्जन होत नाही. कडुनिंबाच्या झाडाला मुळापासून दूध आणि तूप शिंपले, तरी ते गोड होत नाही.” कडुनिंबाची पाने इतकी कडू, की कडूपणाचे उदाहरण द्यायचे तर त्याचेच नाव येते. तूप हे घरातले सर्वांत सकस, सर्वांत मोलाचे अन्न. झाडाच्या मुळाशी दूध आणि तूप ओतणे म्हणजे त्याला जे उत्तम आहे ते देणे. कडुनिंब ते सगळे पिऊन घेतो, आणि कडूच राहतो. कडूपणा हा त्याचा स्वभाव आहे; चांगले खतपाणी न मिळाल्याने आलेला तो दोष नाही. दुर्जनाचेही तसेच. शिकवण, दया आणि पुन्हा पुन्हा दिलेल्या संधी त्याच्यात जातात, आणि बाहेर येते ते आधीपासून आत होते तेच. अध्याय ११, श्लोक ६.