चाणक्य नीति · Friends, Foes and Company
सापापेक्षा वाईट
दुर्जनस्य च सर्पस्य वरं सर्पो न दुर्जनः । सर्पो दंशति काले तु दुर्जनस्तु पदे पदे ॥
आता पुस्तक सज्जनांकडून दुर्जनांकडे वळते. “दुर्जन आणि साप यांच्यात साप बरा, दुर्जन नव्हे. साप वेळ आल्यावरच डसतो; दुर्जन पावलोपावली डसतो.” साप हे जीवघेण्या धोक्याचे जुने चित्र. तरीही साप माणसांची शिकार करत नाही. त्याच्यावर पाय पडला किंवा तो कोंडीत सापडला, तरच तो डसतो. जुनी समजूत अशी, की एखाद्याचा मरणकाळ आला असे दैवाने ठरवले, तेव्हाही तो डसतो. बहुतेक वेळा त्याला टाळून पुढे जाता येते. दुर्जनाला मात्र कधीच उसंत नसते. आज तो कुत्सित बोलून घाव घालतो, उद्या खोटे बोलून, आणि परवा तुझ्या मालकाच्या कानात हळूच काहीतरी सांगून. तो कधी घाव घालील, याचा नेम नसतो; म्हणून त्याच्याजवळ तू कधीच सुरक्षित नसतोस. एका दंशापासून बचाव करता येतो; पावलोपावली होणाऱ्या दंशापासून नाही. अध्याय ३, श्लोक ४.