नीतिशतक
त्यापेक्षा रानोमाळ बरे
वरं पर्वतदुर्गेषु भ्रान्तं वनचरैः सह । न मूर्खजनसंपर्कः सुरेन्द्रभवनेष्वपि ॥
मूर्खांचा विभाग एका निवडीने संपतो. “वनात राहणाऱ्यांबरोबर डोंगरी किल्ल्यांतून भटकणे पत्करले; पण इंद्राच्या महालांतसुद्धा मूर्खांची संगत नको.” ही दोन ठिकाणे जगाच्या दोन टोकांवर आहेत. डोंगरी किल्ला खडतर, एकाकी, कष्टाचा. इंद्राचा स्वर्ग म्हणजे सुखाची आणि आनंदाची परिसीमा. दुसऱ्याबरोबर मूर्ख येणार असतील, तर कवी पहिलेच निवडतील. वनात राहणारे म्हणजे रानटी पशू असतील, किंवा रानावनात राहणारे डोंगरी लोक; संस्कृत दोन्ही अर्थांना वाव देते. काहीही असले, तरी ते जसे दिसतात तसेच असतात. एवढी टोकाची निवड का? कारणे या विभागाने आधीच दिली आहेत. मूर्खाचे मन ब्रह्मदेवालाही वळवता येत नाही, मगरीच्या दाढेतून रत्न काढणाऱ्या वीरालाही नाही, आणि कोणताच उपाय त्याला बरा करत नाही. त्या संगतीची भरपाई स्वर्गसुद्धा करू शकत नाही. नीतिशतक, श्लोक १४ (मूर्ख).