नीतिशतक
कुत्रा आणि हत्ती
लाङ्गूलचालनमधश्चरणावपातं भूमौ निपत्य वदनोदरदर्शनं च । श्वा पिण्डदस्य कुरुते गजपुङ्गवस्तु धीरं विलोकयति चाटुशतैश्च भुङ्क्ते ॥
प्राण्यांची आणखी एक जोडी, आणि वागण्याचा आणखी एक धडा. “तुकडा टाकणाऱ्या माणसापुढे कुत्रा शेपूट हलवतो, त्याच्या पायाशी पडतो, जमिनीवर लोळून तोंड आणि पोट दाखवतो. गजराज मात्र शांतपणे पाहत राहतो, आणि शंभर गोड शब्दांनी मनधरणी झाल्यावरच खातो.” कुत्र्याची प्रत्येक हालचाल म्हणजे याचना. हलणारे शेपूट, पायाशी लोटांगण, पोट उघडे करून लोळणे: एका घासासाठी तो सगळी प्रतिष्ठा सोडून देतो. हत्तीलाही दुसराच कोणी खाऊ घालतो, आणि त्यालाही अन्नाची तितकीच गरज असते. पण तो लाचारी करत नाही. तो स्थिर उभा राहतो; गोड बोलून त्याची मनधरणी करावी लागते, तेव्हाच तो खातो. दोघेही दुसऱ्याने दिलेल्यावर जगतात. फरक आहे तो ते घेण्याच्या रीतीत. प्रत्येक राजाच्या दारी हे दोन्ही प्रकार दिसायचे: पोटासाठी हांजी हांजी करणारे, आणि मान ताठ ठेवून आपला वाटा घेणारे. नीतिशतक, श्लोक ३१ (मान आणि शौर्य).