विदुर नीति · Mastering the Senses
तेच शब्द, दोन प्रकारे
अभ्यावहति कल्याणं विविधं वाक् सुभाषिता । सैव दुर्भाषिता राजन्ननर्थायोपपद्यते ॥
“नीट बोललेली वाणी अनेक प्रकारे कल्याण करते. तीच वाणी वाईट रीतीने बोलली, तर अनर्थाला कारण होते.” “तीच वाणी”: काय सांगितले, इतकेच ते कसे सांगितले, यालाही श्लोक महत्त्व देतो. प्रेमाने सांगितलेली गोष्ट अनेक प्रकारे भले करते; तीच गोष्ट कठोरपणे सांगितली, तर मोठ्या अनर्थाचे कारण होते. एका डॉक्टरला कुटुंबाला सांगायचे आहे, की रुग्ण बरा होणार नाही. एक डॉक्टर हे हळुवारपणे सांगतो, त्यांच्याजवळ बसतो, आणि अजून काय करता येईल, ते सांगतो. दुसरा व्हरांड्यातच, जाता जाता सांगतो, आणि निघून जातो. बातमी तीच. एक कुटुंब त्या डॉक्टरला वर्षानुवर्षे कृतज्ञतेने आठवते, दुसरे रागाने. वाईट रीतीने बोललेल्या शब्दाची इजा किती खोल जाऊ शकते, ते पुढचे दोन श्लोक दाखवतात. अध्याय २, श्लोक ७७.