विदुर नीति · The Forest and the Tigers
धर्माच्या पाठोपाठ धन
अर्थसिद्धिं परामिच्छन्धर्ममेवादितश्चरेत् । नहि धर्मादपैत्यर्थः स्वर्गलोकादिवामृतम् ॥
“ज्याला धनात सर्वोच्च यश हवे, त्याने अगदी पहिल्यापासून धर्माचे आचरण करावे. कारण स्वर्ग सोडून अमृत कधी जात नाही, तसे धर्म सोडून धन कधी जात नाही.” इथे धनासाठी शब्द आहे अर्थ: पैसा आणि जमीन, आणि माणूस ज्यांच्यासाठी झटतो, ती सगळी ऐहिक उद्दिष्टे. धर्म, म्हणजे कर्तव्य आणि सदाचार, पहिल्या स्थानी येतो, आणि काळाच्या दृष्टीनेही पहिला: अगदी पहिल्यापासून. संपत्ती कमावून झाल्यावर देवळाला दिलेली देणगी म्हणजे धर्म नव्हे. ज्या पायावर संपत्ती उभी राहते, तो पाया म्हणजे धर्म. अमृत म्हणजे देवांचे पेय; त्यामुळे देव अमर राहतात. ते स्वर्गात राहते, आणि स्वर्ग सोडून दुसरीकडे कुठेच जात नाही. तसेच, टिकणारे धन जिथे धर्म असतो, तिथेच राहते. श्लोकाला अभिप्रेत असलेले यश सर्वोच्च आहे: टिकणारे धन. कमी माप देणारा व्यापारी एका हंगामात नफा कमावतो; मग गिऱ्हाइकांना ते कळते, आणि ती दुसरीकडे जातात. पहिल्या दिवसापासून खरे माप देणाऱ्याकडे दहा वर्षांनंतरही त्याची गिऱ्हाइके टिकून असतात. त्याचे नाव त्याच्या आधी पोहोचले, आणि व्यापार त्याच्या मागोमाग आला. विदुर हे अशा राजाला सांगत आहेत, ज्याच्या घरात अन्यायाने मिळवलेले धन आहे. पांडवांचे राज्य द्यूतात शकुनीच्या कपटाने जिंकले गेले, आणि त्यांचा वाटा नाकारून ठेवून घेतले गेले. पांडवांनी वसवलेले इंद्रप्रस्थ नगर दुर्योधन आपलेच असल्यासारखे ताब्यात ठेवून आहे. या श्लोकाच्या हिशेबाने असे धन धर्मापासून आधीच दुरावले आहे, आणि ते टिकणार नाही. राज्य टिकवण्याचा मार्ग धर्माचाच आहे: पांडवांना त्यांचा हक्क देणे. अध्याय ५, श्लोक ४८.