प्रमुख उपनिषदे · तैत्तिरीयोपनिषद्
शिडीचे शिखर
श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतमिन्द्रस्याऽऽनन्दाः । स एको बृहस्पतेरानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं बृहस्पतेरानन्दाः । स एकः प्रजापतेरानन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य । ते ये शतं प्रजापतेरानन्दाः । स एको ब्रह्मण आनन्दः । श्रोत्रियस्य चाकामहतस्य ॥ ४ ॥
इंद्राच्या वर आणखी तीन पायऱ्या आहेत. इंद्राचे शंभर आनंद म्हणजे देवांचा गुरू बृहस्पती याचा एक आनंद. बृहस्पतीचे शंभर आनंद म्हणजे सर्व प्राण्यांचा स्वामी प्रजापती याचा एक आनंद. प्रजापतीचे शंभर आनंद म्हणजे ब्रह्म, किंवा ब्रह्मदेव, यांचा एक आनंद. आणि शेवटपर्यंत पालुपद टिकते: कामनामुक्त विद्वानाला हाही आनंद आहे. दहा पायऱ्या, प्रत्येक आधीच्या शंभरपट. शिखरावरचा आनंद त्या तरुणाच्या आनंदापेक्षा इतका मोठा, की तो आकडा डोळ्यांसमोर आणताच येत नाही. शिखरावरचा संस्कृत शब्द दोन्ही अर्थांना बसतो: ब्रह्म, म्हणजे एकमेव सत्य, आणि ब्रह्मदेव, म्हणजे सृष्टिकर्ता. शंकराचार्य इथे ब्रह्मदेव असा अर्थ घेतात: सर्वांत आधी जन्मलेला, ज्याला हिरण्यगर्भ म्हणतात. पण खुद्द ब्रह्मानंद ही आणखी एक पायरी नाही. तो सागर आहे, आणि शिडीवरचा प्रत्येक आनंद त्याचा एक थेंब.