प्रमुख उपनिषदे · कठोपनिषद्
जसे इथे, तसे तिथे
यदेवेह तदमुत्र यदमुत्र तदन्विह । मृत्योः स मृत्युमाप्नोति य इह नानेव पश्यति ॥ १० ॥
जे इथे आहे, तेच तिथे आहे. जे तिथे आहे, तेच इथे आहे. जो इथे भेदासारखे काही पाहतो, तो मृत्यूकडून मृत्यूकडे जातो. “इथे” म्हणजे शरीरातला, आपले आयुष्य जगणारा आत्मा. “तिथे” म्हणजे सर्वांचे उगमस्थान असलेले ब्रह्म. ते दोन नाहीत. आपल्यातला आत्मा ब्रह्माचा तुकडा नव्हे; तो संपूर्ण ब्रह्म आहे. घड्याच्या आतले आकाश आणि बाहेरचे अफाट आकाश डोळ्यांसमोर आणा. घडा त्यांना वेगळे करतो असे वाटते, पण आकाशाला कुठेच शिवण नसते. घडा फुटला, तर काहीच जोडावे लागत नाही: आकाश आधीपासूनच एक होते. “सारखे” हा शब्द महत्त्वाचा आहे. भेद फक्त असल्यासारखा वाटतो. जो तो खरा मानतो, आणि स्वतःला वेगळा, लहानसा जीव समजतो, तो जन्ममरणाच्या फेऱ्यात बांधलेला राहतो, पुन्हा पुन्हा मरत राहतो.