प्रमुख उपनिषदे · कठोपनिषद्
तू सगळे सोडून दिलेस
स त्वं प्रियान्प्रियरूपांश्च कामानभिध्यायन्नचिकेतोऽत्यस्राक्षीः । नैतां सृङ्कां वित्तमयीमवाप्तो यस्यां मज्जन्ति बहवो मनुष्याः ॥ ३ ॥
मग मृत्यू मुलाकडे वळून त्याची स्तुती करतो. “नचिकेता, मी देऊ केलेली सुखे तू नीट निरखून पाहिलीस. त्यांतली काही खरोखर सुंदर होती, काही फक्त सुंदर दिसणारी. आणि तू ती सगळी सोडून दिलीस. ज्या संपत्तीच्या वाटेत पुष्कळ माणसे बुडतात, ती वाट तू धरली नाहीस.” मुलाने तिसरा वर सोडून द्यावा म्हणून मृत्यूने काही देणग्या देऊ केल्या होत्या. त्यांविषयी तो बोलतो आहे: मुलगे, गुरेढोरे, सोने, जमीन, दीर्घ आयुष्य, आणि मृत्यूच्या स्वतःच्या जगातल्या स्त्रिया. मुलाने त्या सगळ्या तोलून पाहिल्या, आणि बाजूला ठेवल्या. “वाट” यासाठी मूळ शब्द आहे सृङ्का. दुसऱ्या वरावर आणखी एक भेट म्हणून मृत्यूने आधी नचिकेताला रत्नांची माळ दिली होती. तिच्यासाठीही हाच दुर्मीळ शब्द आला होता. इथे भाष्यकार त्याचा अर्थ वाट असा घेतात: संपत्तीचे ढीग रचण्यात आयुष्य घालवण्याची हीन वाट. चिखलात रुतावे तशी माणसे तिच्यात बुडतात.