प्रमुख उपनिषदे · मुण्डकोपनिषद्
“आमचे सारे करून झाले”
अविद्यायां बहुधा वर्तमाना वयं कृतार्था इत्यभिमन्यन्ति बालाः । यत्कर्मिणो न प्रवेदयन्ति रागात्तेनातुराः क्षीणलोकाश्च्यवन्ते ॥ ९ ॥
अनेक प्रकारे अज्ञानात राहणारे हे बालबुद्धीचे लोक स्वतःला समजावतात, “आम्ही ध्येय गाठले.” पण कर्मकांडावर जगणाऱ्यांना खरे कळत नाही, कारण फळाची आसक्ती त्यांना धरून ठेवते. म्हणून त्यांनी मिळवलेली जगे क्षीण झाली, की ते दुःखी होऊन खाली पडतात. “बालबुद्धी” हा शब्द अगदी योग्य आहे. खेळण्याने खूश झालेल्या मुलासारखे ते मिळालेल्या फळालाच वाटेचा शेवट मानतात. या कल्पनेत स्वर्ग हे पुण्याने मिळवलेले जग आहे, आणि पुण्य संपू शकते, बटव्यातले पैसे खर्च व्हावेत तसे. ते संपले की स्वर्गातला मुक्काम संपतो, आणि माणूस पुन्हा पृथ्वीवर पडतो. भगवद्गीताही हेच सांगते.